Kontör Nerelere Sürülür?
Merhaba arkadaşlar! Bu içerikte “Kontör nerelere sürülür” ile ilgili en güncel bilgileri sizlerle paylaşacağız.
Ankara’da yaşıyorum. 28 yaşındayım ve son birkaç yıldır fark ettiğim bir şey var: hayat artık eskisi gibi “paket program” ilerlemiyor. Her şey daha parçalı, daha anlık, daha küçük birimlere bölünmüş durumda. Eskiden konuşma dakikaları vardı, SMS paketleri vardı, “kontör yüklemeden konuşamazsın” gerçeği vardı. Şimdi her şey sınırsız gibi ama aslında daha karmaşık.
Son zamanlarda kafamı kurcalayan bir soru var:
Kontör nerelere sürülür?
Bunu sadece eski telefon kartları gibi düşünmüyorum artık. Daha geniş, daha geleceğe dönük bir şey gibi geliyor bana. Sanki kontör dediğimiz şey, önümüzdeki 5-10 yıl içinde hayatın farklı alanlarına yayılan bir “değer birimi”ne dönüşecek gibi.
Bazen Kızılay’da yürürken kulaklıkla müzik dinliyorum, kalabalığın içinde kayboluyorum ve düşünüyorum: “Ya her şey kontörle ölçülmeye başlarsa?”
Kulağa garip geliyor ama biraz kurcalayınca o kadar da uzak değil.
Kontör nerelere sürülür? Geçmişten bugüne küçük bir zihinsel sıçrama
Eskiden kontör dediğimiz şey çok netti:
– 100 kontör yükle
– 5 dakika konuş
– Bitince tekrar yükle
Basit, somut ve sınırlıydı.
Şimdi ise sınırsız paketler var ama bu sefer de “kullanım davranışları” takip ediliyor. Yani aslında kontör tamamen yok olmadı, sadece şekil değiştirdi.
Ben bunu biraz Ankara’daki toplu taşıma kartlarına benzetiyorum. Kartı basıyorsun, içindeki bakiye azalıyor. Ama artık mesele sadece ulaşım değil; aynı sistem, şehir hayatının birçok noktasına yayılıyor.
Ve burada asıl soru başlıyor:
Kontör nerelere sürülür gelecekte sadece telefonla sınırlı kalır mı?
Gelecekte kontör bir “hayat birimi” olabilir mi?
Bazen abarttığımı düşünüyorum ama sonra durup şu ihtimali kurcalıyorum:
Ya 10 yıl sonra her şey kontörle çalışırsa?
– Ulaşım
– Sağlık
– Eğitim
– Sosyal medya
– Hatta belki zaman yönetimi
Bir sabah uyanıyorsun ve sistem sana diyor ki:
“Bugün 120 yaşam kontörün var.”
Ve sen o günün nasıl geçeceğini buna göre planlıyorsun.
Korkutucu mu? Evet biraz.
Mantıklı mı? Belki de.
Kontör nerelere sürülür? Şehir hayatında yeni bir düzen
Ankara’da yaşayan biri olarak şehirle sürekli bir etkileşim halindeyim. Metroya biniyorum, otobüs kullanıyorum, markete gidiyorum, bazen bir kafede saatlerce oturup çalışıyorum.
Şimdi bunu geleceğe taşıyalım.
Ulaşımda kontör sistemi
Düşünüyorum da:
“Ya otobüse binmek için sadece para değil, davranış puanı da gerekiyorsa?”
Mesela:
– Trafik yoğun saatlerde binersen daha fazla kontör
– Boş saatlerde binersen daha az kontör
Bir nevi şehir seni yönlendiriyor.
Ankara’nın soğuk sabahlarında otobüs beklerken içimden hep şu geçer:
“Bir gün bu bekleme süresi de kontöre bağlı olursa ne yaparım?”
Belki de insanlar daha planlı yaşamaya başlar.
Ya da tam tersi… daha stresli.
Sağlık sisteminde kontör dağılımı
Bir başka senaryo daha var:
Hastaneye gitmek için kontör gerekiyor.
Ama bu kontör para gibi değil, daha çok “öncelik puanı” gibi.
– Düzenli spor yapanlar daha çok kontör kazanıyor
– Sağlıklı beslenenler avantajlı
– Sistem seni sürekli dengelemeye çalışıyor
İlk başta mantıklı geliyor. Ama sonra şu soru geliyor:
“Ya sağlık bir rekabete dönüşürse?”
İşte o zaman işler değişir.
Kontör nerelere sürülür? Dijital ilişkiler ve sosyal hayat
Beni en çok düşündüren alan burası.
Çünkü ilişkiler zaten başlı başına karmaşık bir şey.
Şimdi buna bir de “kontör ekonomisi” ekleyelim.
Sohbetlerin kontör maliyeti
Diyelim ki mesajlaşmalar sınırsız değil.
Her mesajın bir kontör maliyeti var.
– “Nasılsın?” = 1 kontör
– “Ne yapıyorsun?” = 2 kontör
– “Seni özledim” = 5 kontör
Bir anda iletişim daha seçici hale geliyor.
İnsanlar daha az ama daha anlamlı konuşuyor.
Ama ya şu olursa?
Ya insanlar kontör harcamamak için duygularını bastırırsa?
Bu düşünce bile biraz ağır.
Arkadaşlıklar bile hesaplı mı olur?
Bir arkadaşım var diyelim. Uzun zamandır konuşmamışız.
Mesaj atmak istiyorum ama içimden bir ses:
“Kontör harcamaya değer mi?”
İşte bu cümle, geleceğin en tehlikeli cümlelerinden biri olabilir.
Çünkü ilişkileri “verimlilik” üzerinden değerlendirmeye başlarsan, insan olmanın en sıcak tarafını kaybedebilirsin.
Kontör nerelere sürülür? Kendi hayatım üzerinden bir senaryo
İlgili Makale: Kontur ne demek havalimanı ?
Bazen Kızılay’da bir kafede oturuyorum. Laptop açık, önümde kahve, dışarıda gri Ankara havası.
Kafamda hep aynı soru:
“Ben bu hayatı nasıl yaşıyorum?”
Eğer kontör sistemi olsaydı, muhtemelen şöyle bir günüm olurdu:
Sabah
Uyanıyorum.
Telefon bana diyor ki:
“Bugün 100 kontörün var.”
Kahvaltı yapmam gerekiyor ama kahvaltı bile kontör harcıyor.
“Sağlıklı kahvaltı = 3 kontör”
Öğlen
Toplu taşımaya biniyorum.
“Metro = 5 kontör”
Yanımdaki insanlarla göz göze geliyoruz. Hepimizin kafasında aynı hesap.
Akşam
Bir arkadaşla buluşmak istiyorum.
Ama günün sonunda elimde 12 kontör kalmış.
Düşünüyorum:
“12 kontörle iyi bir sohbet çıkar mı?”
Ve belki de buluşmayı erteliyorum.
İşte bu noktada içimde bir huzursuzluk başlıyor.
Kontör nerelere sürülür? Ekonomi ve kontrol meselesi
Bu sistemin en tartışmalı tarafı kontrol meselesi olurdu.
Çünkü kontör sadece bir değer değil, aynı zamanda davranış yönlendirme aracı olurdu.
Davranışların yönlendirilmesi
Sistem sana şunu diyebilir:
– Daha az ekran süresi = daha fazla kontör
– Daha az tüketim = bonus kontör
– Daha fazla üretim = ekstra hak
İlk bakışta güzel.
Ama sonra şu soru gelir:
“Ya ben gerçekten kendi seçimlerimi mi yapıyorum?”
Ankara’da akşam yürüyüşlerinde bunu çok düşünüyorum. Özellikle Esat’tan Kızılay’a yürürken.
Şehir ışıkları, insanlar, trafik…
Ve iç ses:
“Ben ne kadar özgürüm?”
Kontör nerelere sürülür? Geleceğin belirsiz dengesi
Asıl mesele şu: Kontör sistemi hayatı kolaylaştırabilir de, zorlaştırabilir de.
Her şey nasıl tasarlandığına bağlı.
Umutlu senaryo
– Daha düzenli bir şehir
– Daha bilinçli tüketim
– Daha az israf
– Daha planlı sosyal yaşam
Kaygılı senaryo
– Sürekli hesap yapan insanlar
– Azalan spontane kararlar
– Duyguların bile ölçülmesi
– “Değerli misin?” sorusunun sistem tarafından belirlenmesi
İki uç arasında gidip geliyorum.
Ve kendime sık sık şu soruyu soruyorum:
“Ya hayat fazla ölçülebilir hale gelirse?”
“Kontör nerelere sürülür” konusunda merak ettiklerinizi bu yazımızda ele almaya çalıştık. Netromakmakina okurları için daha fazlası yolda!
Kontör nerelere sürülür? Son düşünceler değil, devam eden bir soru
Bazen düşünüyorum, belki de kontör dediğimiz şey zaten hayatın kendisidir.
Zamanımız, enerjimiz, dikkatimiz…
Hepsi birer kontör gibi harcanıyor.
Ve biz çoğu zaman farkında bile olmadan dağıtıyoruz.
Ankara’nın sessiz bir akşamında otururken şunu fark ediyorum:
Asıl mesele kontörün nerelere sürüldüğü değil.
Asıl mesele, bizim onu nereye harcamayı seçtiğimiz.
Ama yine de kafamda o soru duruyor:
Kontör nerelere sürülür?
Belki ulaşıma, belki sağlığa, belki ilişkilere…
Belki de en çok, bizim fark etmediğimiz yerlere.